Het leven gaat door.

Ondertussen in Conakry vierden we verjaardagen

van 5,

van 8,

en van 10.

Mooie feesten waren dat, met meisjes die snel groot willen worden.

Na het podium

maakten we tijd voor exotische uitstapjes naar tropische eilanden

en uitgestrekte stranden.

 

Vriendjes, die komen en gaan,

 

maar het nieuwe autootje blijft op den hof staan.

Met andere woorden,

alles kids!

terug van weggeweest

Geruime tijd geen berichten. Deze blog moest plaats maken voor het tot stand komen van een nieuwe.
Kuma Kadi rijpte aan de warme kust waar de oceaanbries er in slaagt de temperaturen te temperen, maar zag het licht, jawel, in het stoffige en hete binnenland.

Vlak na de laatste schooldag reden we mee met een wagen die in transit uit de haven van Conakry naar Bamako werd overgebracht. Voor een prikje, als ik de helft van de lange rit op een erbarmelijk wegdek zelf reed. Na weer een dag te hebben doorgebracht aan de douane (zie di 30 okt 2012) kwamen we aan in een hoofdstad die me verblindde. Na Conakry is binnenrijden in Bamako een futuristische ervaring. Ik bewonderde de brede lanen die er vooral in het donker van de vroege avond bijzonder netjes uit zagen, en de gesofisticeerde viaducten, ruim verlicht dankzij de nagenoeg constante stroom.

Toen wij in Mali waren, stonden de verkiezingen voor de deur. Men zei dat er politieke spanning in de lucht hing, maar ik voelde ze niet. Ik ervoer een vreedzame atmosfeer. In Conakry is de ambiance hitsiger, dat had het afgelopen jaar met politiek te maken maar ook met het karakter van ons nieuwe thuisland.

Op deze blog blijf ik een meer persoonlijk verhaal vertellen, of toch een familialer. Met foto’s van de kids, die weer fantastisch waren tijdens onze omzwervingen van Conakry naar Bamako naar Plankendael (foto boven) en terug naar Conakry. Onderweg in Parijs kwam N’Yélé op dit geweldig idee:

Verrassend paradijs en choquerende waanzin.

De energie opgeladen tijdens de kerstvakantie was opgebruikt. De anderhalve week vakantie kwam geen dag te vroeg. Tien dagen thuis zitten met de kinderen en er blijft nog minder energie over. Eruit moesten we. De eilanden die in een soort atolvorm voor de kust van Conakry liggen, spraken al geruime tijd tot onze verbeelding en de tijd om te gaan was aangebroken. De juiste contacten brachten me op de goede weg. De publieke kano - basic is nog steeds het motto – vaarde ons naar Roume, en we zagen dat het goed was. Paradijslijk zelfs. Een klein eiland dat je op hooguit een kwartier in de breedte over wandelt met een strand naar het vasteland gekeerd waar de zee zacht en teder op en af spoelt en één aan de andere kant waar de krachtige Atlantische golven je vaste voet aan de grond ondermijnen.

We kampeerden, speelden op het zand en in het water en genoten van het exotische uitzicht op de andere eilanden en de koele jungle in het binnenland. Na 5 uur wachten in de haven had het bootje ons in 45 minuten naar Roume gebracht, maar de Libanezen doen dat sneller. Het eiland werd door deze in Conakry sterk vertegenwoordigde gemeenschap verkozen tot plaatselijke Méditerranée. De zilte visgeur wordt aan hun kant van het eiland verdreven door de benzinewalmen die hun snelle motorboten en jetski’s uitspuwen. Maar al bij al viel het nog mee, net dat weekend waren er hevige rellen in Conakry en kwam er amper een kat de deur uit. De rasta-commercantjes op het eiland zagen hun zakencijfer dat weekend kelderen. Wij beleefden een heerlijk rustige tijd op een strand waar het naar mij verteld werd in het weekend gewoonlijk een drukte van jewelste is.

Het was donderdag al begonnen, de manifestatie, opnieuw georganiseerd door de oppositie tegen de president die na ruim 2 jaar aan de macht nog steeds geen parlementaire verkiezingen heeft georganiseerd en dus voor een vrije en transparante stemming. Helemaal ongelijk hebben de opposanten niet. Het uitblijven van die verkiezingen maakt van Guinée een kruidvat. Sinds onze aankomst werd er al een drietal keren opgeroepen tot betogen. De scholen gaan dan steevast dicht en iedereen wordt verzocht binnen te blijven. De stad heeft een paar pijnpunten, wijken waar telkens agressie ontstaat, door demonstranten, door agenten, door militairen of gewoon door heethoofden. Achteraf geeft elke groep een andere de schuld en blijft de gelaadheid der gemoederen toch ergens nog hangen.

Anders aan deze manifestatie was dat de vernielingen niet ophielden. Meestal zorgt een betoging voor één dag spanning in de stad en begint erna het drukke leven weer, maar deze keer kregen de oproepen tot kalmte geen gehoor en vielen er 9 doden en ruim 200 gewonden. En wat maakt de nasmaak zo wrang: het etnocentrisme. In Mali kende ik het niet, etnische groepen die elkaar naar het leven staan. Nu zal ik het niet al te hard meer roepen want berichten uit Mali over wraakacties tegen Toeareg en Arabieren sijpelen binnen. Hier speelt het tussen Susu, Malinké (afkomstig uit Mali, praten het Malinké afgeleid van het Bambara) en de Peul, de drie belangrijkste etnische groepen van het land. Alpha Condé is Malinké en president. De Peul presidentskandidaat, samen met zijn militante achterban, beweert dat de verkiezingen toen niet eerlijk verliepen. Voer voor het racisme dat hier heerst. Wie de afgelopen dagen de deur uit durfde maar geen Peul is, kwam bepaalde wegversperringen amper door. De Peul-begroeting in dezelfde taal accentloos beantwoorden of je riskeerde uit de taxi gesleurd te worden. Het verhaal deed me denken aan ‘schield en vriend’, of hoe de middeleeuwen al eens om de hoek schuilen.

De ‘intellectuelen’ wijzen graag naar de ‘analfabeten’ die van de onrusten gebruik maken om te vernielen. Maar de leiders die hiertoe aanzetten zullen toch wel enige diploma’s op zak hebben, me dunkt. Ik blijf herhalen dat ik hier meer frustratie voel dan in Mali. Guinée, een land dat alles heeft, drijft op een moeras. Zal het erin slagen vaste voet aan de grond te krijgen of wordt het verder de dieperik in gezogen? Het stoot tegen de borst deze – en vergeef me, één keer zal ik het woord gebruiken en daarna nooit meer – onderontwikkeling te zien en tegelijkertijd te beseffen dat het zo niet hoeft te zijn, dat de bevolking het veel beter zou kunnen hebben. Als er minder corruptie zou zijn, als gewetenloze leiders zouden wijken voor mensen met een hart, als iedereen die iets in de pap te brokken heeft niet in de eerste plaats zou denken aan het vullen van de eigen zakken, als de internationale gemeenschap (en zij niet alleen) minder zou profiteren van deze toestand, als …

Maar lees niet dat ik spijt heb. Lees dat ik ontzettend veel van deze regio houd en bijgevolg erover mag zeggen wat ik te zeggen heb. Ik ben geen toeschouwer die van op afstand kijkt en oordeelt, ik ben een deelnemer die er midden in zit, op mijn plaats dus.

over gehoorzaamheid

Aoua heeft ons verlaten. Op een gegeven moment realiseerde ik me zelfs dat ik boos was op haar. Haar keuze om te gehoorzamen maakte me razend. Zij zegt dat haar god dat van haar verlangt. Het is een soort axioma, geen bewijzen, geen uitleg, zo is het altijd geweest en zo hoort het. Ik zeg dat zij kiest daarin te geloven.

We leefden twee-en-een-half jaar onder één dak. Sira hielp ze van de borst, Samba vloog haar rond de hals toen ze terugkeerde na 10 dagen afwezigheid en met N’Yélé keuvelde ze gezellig op bed. Haar voorstel om met ons mee te verhuizen naar Conakry werd met gejuich ontvangen. Als steun voor mij kon dat tellen. Beiden wisten we dat het voor beperkte duur zou zijn. Ze was al enige tijd verloofd, lees net niet uitgehuwelijkt. Haar familie had verschillende voorstellen gedaan die ze niet had aanvaard. Maar de druk werd groot: trouwen Aoua! En hoewel ze toen al tegen de 30 aan liep, nam ze wat voor handen was. Ik ontmoette mijnheer twee keer en ben niet overtuigd. En verder zijn het mijn zaken niet.

Nadat Aoua zijn huwelijksaanzoek had aanvaard, kwam ze te weten dat net een kind van hem geboren was, niet bij haar dus. Maar daar kraai je als vrouw niet naar. Het advies dat ze te horen kreeg van haar moeders, tantes en zussen was: zo’n dingen gebeuren, Aoua, een vrouw moet alles accepteren, het is je man. Ik denk aan die tientallen gemengde koppels die ik voorbij zag komen in de B&B. Het werkt zelden, en niet per definitie omdat de twee culturen botsen. En soms werkt het natuurlijk wel. Maar er heersen veel misverstanden. We voelen ons als blanke graag geviseerd: ik ben in ’t zak gezet, hij heeft me verraden, hij heeft buiten mijn weten om nog vrouw(en) en kinderen … Een beter startpunt is om dit laatste gegeven gewoon bij aanvang te aanvaarden. Als het in de eigen cultuur niet als verraad wordt beschouwd, hoeft men zich als blanke geen groter slachtoffer te gaan voelen.

Ik ben een grote voorstander van het plaatsen van feiten en gedragingen in hun eigen context. Mannen doen wat ze niet laten kunnen. Wie zouden ze zijn hier als man mocht ze het wel laten? Dus mannen doen en vrouwen accepteren. Het doet pijn maar men heeft geleerd er niet naar te kraaien. Het zijn niet de mannen die dit systeem gaan omkeren. En elke vrouw wil geprezen worden als een goede vrouw dus één die zwijgt en ondergaat. Waar te beginnen?

Terug naar Aoua, die graag wou blijven tot het einde van het schooljaar, maar zo zag haar man het niet. Wij vertrokken naar België en Aoua naar Mali. Ze had er helemaal doorgezeten na het verdikt van haar man. De sfeer in huis werd loodzwaar. Aoua, je draagt de consequenties van je keuzes. Als je ervoor kiest gehoorzaam te zijn, dan aanvaard je de gevolgen. We konden steeds beter en opener communiceren. Na dit gesprek werd het lichter. Ik heb ook nog eens zachtjes proberen te zeggen dat in heel dit gebeuren de gehoorzaamheid me het diepst raakte. Toen verliet ze de tafel. Daar ging ik te ver.

Aoua is een vrouw van haar woord. Trouw en verantwoordelijk. En hoewel ze weet dat ze niet in een gelukkig huwelijk stapt, ze heeft haar woord gegeven. Ik weet dat ze nooit meer dezelfde zal zijn na die 2,5 jaar bij ons. Ze kwam in contact met andere meningen over de waarde en de rechten van een vrouw. Makkelijker zal dat het er niet op maken.

Aoua heeft het niet zo heel prettig nu. En ik tel testfase-nieuwe-nanny nummer drie. Zouden onze wegen nog kruisen? 

Not just another African war

De titel van een artikel in NewAfrican, één van die blaadjes die op je wachten voor je het vliegtuig betreedt. België was koud geweest, eerder zacht zei men, maar ik heb gebibberd de eerste dagen en mijn kinderen ook. Klimatologische acclimatisatie treed zo ongeveer de derde à vierde dag op, dat heb ik uit eigen proefondervindelijk onderzoek. België was rustig geweest, zo wou ik het, een uitputtingsslag van bezoeken is al lang niet meer aan de orde. En het waren na 8 jaar nog eens winterse feestdagen, België was overdadig geweest.
En dan is er – ja, altijd weer opnieuw – de goesting om naar huis te keren.

Het was pas na enkele dagen dat ik het artikel las. De aanvallen in Mali waren toen al begonnen. Ik huil om wat er met het land (nog steeds een beetje het mijne) gebeurt. Of zou het toch allemaal positief uitdraaien? Een Malinese vriend zegt me dat hij hoop heeft nu. Het werd tijd. Anderzijds zegt een uitdrukking dat men weet wanneer deze situaties beginnen.

Dus niet zomaar weer een Afrikaanse oorlog. Met name Washington en de Algerijnse geheime dienst zouden een hoofdrol gespeeld hebben in het creëren van een terroristische dreiging in noord Mali en de omliggende Sahel-landen ten dienste van hun eigen strategische belangen. Laat de gevolgen van de val van Khadaffi de katalysator zijn van de Azawad rebellie. De onderliggende oorzaak van de huidige ramp in Mali is volgens de schrijver de manier waarop de ‘Global War On Terror’ in het Sahara-Sahel-gebied werd ingeplant door de VS, in samenspraak met de Algerijnse geheime diensten. Zeker na 9/11 kwam een beetje meer terrorisme in de regio Bush en Bouteflika goed uit. De Algerijnen moesten hun nood aan hoogtechnologische en up-to-date wapenuitrusting legitimeren en de Bush administratie zocht een middel om een door de VS toenemende militarisering van Afrika te rechtvaardigen met als doel beter de natuurlijke rijkdommen van het continent te beveiligen, lees maar ‘olie’. Ik las verder over ‘gefabriceerde terroristische incidenten’ om de juiste koers aan te houden. En dat wel wat meer Westerse landen op de hoogte waren ook nog.

Ik belde Mali deze ochtend en hoorde via verschillende bronnen dat Bamako momenteel betrekkelijk veilig is. Ik kan me dat goed voorstellen. Franse militairen aan de Franse school en ambassade, maar het dagelijkse werk, of wat daar nog van overblijft, gaat door. Zelf heb ik me tot eind augustus op geen enkel moment onveilig gevoeld. Ik blijf ook herhalen dat ik niet uit Mali ben gevlucht, het was tijd voor een nieuwe fase in mijn leven en de politieke actualiteit heeft me het duwtje gegeven dat ik nodig had om de sprong te wagen. Welke actuele situatie ook, ik zou verder getrokken zijn … denk ik.

Ik herinner me dat ik begin vorig jaar wenste dat 2012 ontplofte. Dat heeft het gedaan. Een Franse vriendin vervolgt dat 2013 het jaar wordt van ‘la renaissance’. Voor mij is ze begonnen, moge ze voor Mali ook niet te lang op zich laten wachten, en verder voor iedereen die zich erin kan vinden.
Van harte.

Ps: voor wie geïnteresseerd is, nog een citaat uit het artikel dat ik me niet kan laten:
“The impact of terrorism on the peoples of the Sahara – Sahel has been devastating, not least for the regional economy. More than 60 kidnappings of Westerners have led to the collapse of the tourism industry through which Tuareg communities in Mali, Niger and Algeria previously acquired much of their cash income.
For example, the killing of four French tourists in Mauretania, in addition to subsequent kidnappings, resulted in only 173 tourists visiting Mauritania in 2011, compared with 72 500 in 2007.
The loss of tourism had deprived the region of tens of millions of dollars and forced more and more Tuareg (and others), especially young men, into the ‘criminality’of banditry and drug trafficking.” Prof Jeremy Keenan, London University

Mata

Samba vindt Mata leuk en N’Yélé koos deze week “L’Encyclopédie de la sexualité” in de schoolbibliotheek. Hoe begin je hier ooit over, had ik al gedacht, en bleek weer dat het beste moment hetgene is welk de kinderen zelf aangeven. Bij het volgende België-bezoek schaf ik ons nog een leuk boek hierover aan, maar met dat uit de bib kwamen we al een heel eind op weg.

Oké, er zijn dingen die moeten uitgelegd, maar er is ook veel dat ze weten en dat wij mogelijk in de loop der jaren vergaten. Er slingerde een papiertje rond in de salon. Samba had een hele rij “I love Mata”’s  gekrabbeld, maar toen ik nog eens van dichterbij keek zag ik dat “I love Mata” afgewisseld werd door “ I love Samba”. Dat je alleen iemand graag kan zien als je ook heel veel van jezelf houdt, hoef ik hem alvast niet meer uit te leggen.

Ondertussen leren we elke dag Guinée wat meer kennen. We zitten nog steeds in een West-Afrikaanse sfeer, maar net zoals dat het geval is voor België en Nederland, komen hoe langer hoe meer verschillen bovendrijven. Ik heb het er graag nog eens over. Afgelopen weekend proefden we alvast van de geneugten, een weekendje buiten de stad met Mata en familie, en hadden een heerlijke voormiddag uitgelaten ploeterend in een riviertje.

malimali

Vrienden van Mali!

Ga onmiddellijk naar www.malimali.org.
Bewonder de prachtige bogolan-jurken en accessoires.
En dan, en dat is het allerbelangrijkste, BESTEL!

Sophie besloot in haar Hotel Djenné Djenno te blijven en opende een e-winkel met eigen creaties in traditionele technieken.

Dus snel nog voor de feestdagen.
Een geschenk voor je dierbaren wordt er ook één voor Mali.

oost west

Van reizen kregen de wereldburgers niet genoeg. Dus we maakten een boot en vaarden de nieuwe woonst rond.

N'Yélé stapte uit om haar eigen kamer te tonen ...

en de keuken ...

 

en de badkamer met de vaten die een belangrijke rol spelen in onze watervoorziening.

 

... thuis best, zeg maar. En zo voelt het ook. Er bleef een vriendinnetje slapen en de jongen van de bovenburen en de kinderen van de overburen zijn trouwe speelmakkers geworden. Oef.

Zelf wou ik aanvankelijk vooral cocoonen. Tijd nemen om het één en ander door te slikken. De Tounga B&B, het mij zo dierbare huis in Badalabougou, de dierbaren die bleven, Bamako met zijn nachtlichtjes weerkaatst in de Niger en die zwoele wind daarbij ...

 

 

 



En toen ...

op een mooie middernacht verlieten we Bamako. Kids, ik, Aoua, de chauffeur en de 'convoyeur' vooraan ...

... en wat we niet hadden weggegeven van onze inboedel achteraan in onze 'groooooooooote camion'. Met deze kinderen reis ik de wereld rond.

Mali reden we met alle gemak uit maar Guinée binnenkomen werd een langer verhaal, vooral ook omdat onze vrachtwagen nog ander materiaal meevoerde dat maar niet ingeklaard raakte en we na 14 uren aan deze boeiende grenspost dan ook met enorme opluchting achterlieten...

 

om resoluut onze weg verder te zetten - de woestijn achterlatend, de tropische regens trotserend - ...

 



recht naar de OCEAAN!

Ann in Le Diplomate

Bij een nieuwe fase, hoort een foto. Eén die verwijst naar het bruisende Bamako waar ik dit laatste anderhalf jaar zo van genoten heb. En die gaat over muziek want genomen in de bar waar op vrijdagavond het orkest speelt van Toumani Diabaté die je er zelf alleen met veel geluk ziet optreden wat het geval was de avond van deze foto! Rond half twee kwam hij zijn orkest vervoegen en in een paar seconden ging de muzikale kwaliteit van aangenaam naar meesterlijk. Oh, en hij zegt ook iets over bijzondere klanten, daar hij genomen werd door Ziggy uit Australië die een pennevriend werd.
Bye bye Bamako.

Ondertussen stoomt het hier alle gaten uit. De ene uitdaging volgt de andere op. Maar een school is er al en sinds kort een huis ook. Drie slaapkamers, twee badkamers, salon, eetplaats, keuken, terras, voor 150 euro per maand. Geen water dus ook geen waterfaktuur. Electriciteit op rantsoen dus een minimale electriciteitsfaktuur. Fakturen is voor mensen met werk. Daar hoor ik binnenkort weer bij - zei ze hardop wensend - maar we moeten voorzichtig beginnen.

Conakry is nog meer back to the roots, noem het back to basics. Ik ben gek. De spanning loopt op, maar er is geen twijfel.

zo is het en niet anders

Daar enkele niet onbelangrijke personen nog dienden ingelicht te worden, met vertraging verschenen, bij deze officieel.

Het dagelijkse leven, zoals we dat tot nog toe al die jaren in Bamako gekend hebben, is niet meer. Deze gedachte bleef de laatste schooldag door mijn hoofd zoemen. Tegelijkertijd gingen op 30 juni Abi van het ontbijt en de keuken, Evarice de dagwaker, Tafsir de nachtwaker, Boubacar de chauffeur en Dramane de strijker en weekendwerker naar huis om de volgende dag niet meer terug te keren. De deuren gingen dicht. Het neertypen doet me nog steeds huilen. Tounga is niet meer, durf ik nog niet schrijven of kan ik nog niet. Ik woon nog in het huis, mijn trouwe Oscar waait binnen en buiten en waakt en werkt en mijn dierbare Aoua blijft voor de kinderen zorgen.

Terug naar begin juli, daar voor die driesprong. Blijf ik in Bamako, de vertrouwde optie? Moet ik terugkeren naar België, de onvoorstelbare optie? Of verhuis ik naar de oceaan, de spannendste optie? Dus op onderzoek uit, met de taxi-brousse naar Conakry, een 24-uur durende sardienen-ervaring, maar daar hadden we voor gekozen. Ik reed van een redelijk groen – want regenseizoen – savanne landschap naar een steeds uitbundiger woud van overvloedige plantengroei en water.

Wat een continent! In Mali kan je de armoede nog enigszins begrijpen; het land is droog en uitgestrekt met weinig interessants in de grond. Het gebrek aan alles stoot hier tegen de borst maar in Guinée verga je van onbegrip en woede. Het Zwitserland van West-Afrika, met zijn vruchtbare aarde – ik at onderweg de heerlijkste ananas – en quasi onuitputtelijke rijkdommen in de grond, geïllustreerd door de treinen die onophoudelijk bauxiet naar de hoofdstad voeren. Wanbeleid, onmenselijke dictators, etnische geschillen en je krijgt een land dat zo mogelijk nog armer is dan Mali. Conakry ligt aan het water en dat is adembenemend, maar electriciteit is er meer niet dan wel en de straten en stranden zijn smerig. Desalniettemin is de geur Afrika, vermengd hier met het zilte van de zee, en de sfeer in de stad is broeierig, de huiden zwart, het zweet bedwelmend, de regens overvloedig en de oceaan aanlokkelijk.

Ik blijf in Afrika, ik ga naar Conakry.

groot!

Zij zal in Mali blijven. Hoewel ze bijna een maand geleden drie werd, is ze toch nog te jong om zonder begeleiding te vliegen. Haar moet je dat niet wijsmaken want het adjectief dat ze zelf het liefst voor haar naam zet is "groooote Sira"!

N'Yélé en Samba vertrekken wel, zonder begeleiding, op vakantie naar oma en opa. Van beide kanten wordt danig afgeteld.

Ik blijf thuis en hoop binnen dit en een maand een beslissing genomen te hebben. Er zijn drie opties, die komen nog aan bod.

dobberen

Ik verlaat Mali, ik blijf, waar ga ik heen, ik verhuis naar Conakry, ik blijf in Bamako één of enkele jaren en onderzoek van hier uit de mogelijkheden, nee ik ga toch of misschien beter dat ik blijf.
Een extract uit de hersenspinsels die mijn hoofd doen dol draaien en soms ook weer niet.
Een dobberend bootje meert op een geven moment aan. Ik voel dat vertrouwen.

Ik zou mogelijk volgend schooljaar een voltijdse baan kunnen krijgen als leerkracht Engels op de Franse school. Op basis van een lokaal contract betekent dat aan een karig loon, maar misschien gecombineerd met de gastenkamers lukt het. Ik heb vooralsnog geen zin in die baan maar misschien als de nood hoog is, wordt deze verteerbaar.

Gisteren had ik voor enkele uurtjes een andere job gevonden. Ik begeleidde een Noorse journalist bij zijn bezoeken aan IDP’s (Internally Displaced Persons). Malinese vluchtelingen dus, uit het noorden naar Bamako. Hij werkt voor een organisatie verbonden aan de Noorse kerk, het ging om christenen. Want ja, een klein percentage van de Malinese bevolking is christen (is het 3 of 5%?) en naast vele moslims verlieten nagenoeg alle christenen de noordelijke steden van zodra de islamisten er arriveerden en de sharia installeerden. Deze christenen pleiten uiteraard voor een lekenstaat en godsdienstvrijheid. Hun verstand zegt dat ze het goed hebben in Bamako maar hun hart verlangt naar een spoedige terugkeer huiswaarts.

En wat is het laatste nieuws van dat thuisfront. Inderdaad, dat die sharia in Kidal, Gao, Timboektoe … in alle ernst wordt toegepast: vrouwen moeten gesluierd, mannen mogen niet roken, naar muziek luisteren is verboden, alleen recitaties van koranverzen zijn toegelaten … Maar wat meer is, de rebellen zoeken er wortel in de grond te schieten. Lokale meisjes zouden gedwongen worden rebellen te huwen, opleidingskampen worden opgericht. Wanneer men aan rekruten met een hongerige familie eten en middelen belooft, wordt weigeren bijna een immorele optie. Djihadisten uit Afghanistan en Pakistan bieden er versterking. Katar zendt vliegtuigen naar de luchthaven in Kidal met god weet wat erin zit en dat is letterlijk te interpreteren. Ik las voordien al dat het kloppend hart van Al Quaida zich volledig verplaatst naar de Sahel. We kunnen niet meer praten over een nationaal probleem! Namen die je nu ook leest in de artikelen zijn naast de CEDEAO, nu ook de Afrikaanse Unie en de VN-veiligheidsraad. Als onderhandelingen niet werken, wordt een aanval voorbereid, maar wie beheerst de woestijn zoals zij?
Hier in Bamako lijkt maar niets te gebeuren dat echt kan zorgen voor vertrouwen in de transitie-regering, in een gedegen aanpak van deze mastodonte problemen.

Ik dobber verder, op de oceaan weliswaar, of misschien ernaartoe...

faits divers

Ik had al even geleden bedacht dat dit stukje faits divers te noemen, maar het dekt de lading niet. Het feit dat de Malinese president in zijn bureau is aangevallen en gekwetst werd kan je amper een fait divers noemen. Oh nee, het gaat niet, het gaat helemaal niet. SOS MALI! MAYDAY! MAYDAY! Het land gaat ten onder. Op nieuws-sites spreekt men bij de commentaren onderaan over de somalisation van Mali. Als men hier in Bamako zo blijft klooien en het noorden verder aan zijn lot over laat, gaat het land naar de vaantjes, breekt het in twee en lijkt er een eindeloze oorlog voor de deur te staan. Weet dat een zeer gefrustreerde en razende en huilende ziel tot u spreekt.

De CEDEAO en kapitein Sanogo waren overeengekomen dat Dioncounda Traoré interim-president zou blijven voor het komende jaar. Er was veel discussie over geweest, Sanogo wou aanvankelijk niet omdat Traoré behoort tot de oude politieke familie van ATT, de vroegere president. Malinezen hoeven die corrupte politici niet meer en wie kan het hen kwalijk nemen, maar een oplossing moest er komen voor 22 mei, einde van de 40-daagse transitie. Het werd steeds spannender tot dus zondag dat akkoord bereikt werd. Oef! Zou nu eindelijk te tijd gekomen zijn dan men in Bamako kalmeert en verdomme eens naar het noorden gaat kijken waar de MNLA (de Toeareg die onafhankelijkheid willen van een seculier Azawad) en Ansar Dine (de islamisten die de sharia willen instellen in heel Mali) tot een overeenkomst gekomen zijn. Geen goed nieuws. En wat gebeurt hier in Bamako op maandag, manifestaties tegen Traoré (zie foto) tot en met agressie in zijn bureau. Geen rust in Bamako dus en de CEDEAO dreigt weer met sancties.

Naast frustratie, razernij en droefheid voel ik ook afstand, meer en meer. De oceaan lonkt, een nieuwe etappe kondigt zich aan.

En dan toch nog even over die faits divers:

* De auto geeft 45° C aan, dat betekent dat het op sommige plaatsen in de zon zeker tegen de 50° C aanloopt. Ik slef me door de dagen. En geniet van de mango-regens die al twee keer overvloedig neerdaalden.

* Baba heeft ook bij de vierde poging geen visum gekregen en van Adama, onze nummer 1 gids die werd uitgenodigd naar België en dus ook met visa-voorbereidingen bezig was, kreeg ik de verklaring. Malinezen dienen deze dagen beter geen visumaanvraag in, men is bang dat ze eens in het Shengen-domein aangekomen omwille van de huidige politieke situatie onmiddellijk politiek asiel zullen aanvragen. Tant pis voor Baba en Adama die alles behalve dat van plan waren.

* En dan kreeg ik nog reklame in mijn mail-box : Wat kan de KBC-Uitvaartverzekering voor u betekenen? Tja …

waarheen?

En nee, we waren er nog niet. Vorige week maandag begonnen de schoten weer, deze keer met doden. 20, 25, 27 … wie weet het echte aantal? Naarmate de knallen toenamen, kelderde mijn gemoed. Wat een ontgoocheling! Dit is een straatje zonder eind of met een bloedig eind. Zogezegd (ik sprak voorheen al over propaganda) zijn het de rode baretten, het deel van het leger dat achter de afgetreden president ATT stond/staat, die de groene baretten van kapitein Sanogo aanvielen. Deze laatste beweert dat hij alles doet om de veiligheid in het land te garanderen en dat de rode baretten, versterkt door  huursoldaten, Mali trachtten te destabiliseren. Afgelopen weekend weer veel arrestaties door de groene baretten die de rode baretten uiteraard viseren en willen dat deze staatsvijanden terechtgesteld worden. Of misschien vreest Sanogo vooral voor zijn eigen hoofd en is het daarom dat hij de touwtjes in handen blijft houden. En waar is nu de transitie-regering? Deze nacht hoorde ik nog schoten maar sinds afgelopen dinsdag zou dat vooral in de lucht zijn.                                                       

Ik voel me boos, zelfs ten einde raad. Terwijl men hier in de hoofdstad soldaatje speelt, beginnen de islamisten in Timboektoe aan het vernietigen van het cultureel patrimonium. Ik voel me nog steeds niet onveilig in Bamako maar denk nu: WIL ik hier nog blijven?

adolescentie

Er is nu een interim-president en dan werd ook de eerste minister aangesteld die de voornaamste macht in handen heeft en op zijn beurt een transitie-regering samenstelde waar de politieke klasse dan weer niet mee akkoord ging. Dat wil zeggen zij die onder de afgezette president ATT het land mee om zeep hielpen, dìe politieke klasse. De CEDEAO (of ECOWAS – economische unie van West-Afrikaanse landen) besloot dan de transitie van 40 dagen te verlengen naar één jaar en droeg de militairen op terug te keren naar hun kazernes. De ex-junta (olv Amadou Haya Sanogo voor vele Malinezen nog steeds de held – zie foto) kan daar niet mee lachen en verwerpt beide punten. In de krant staat dat ze hun verantwoordelijkheid zullen opnemen. Wat wil dat dan weer zeggen? En laat ons vooral niet vergeten dat het voornaamste doel van de transitie het bewaren van de nationale eenheid is. Met al dat politieke getouwtrek hier in Bamako zou men haast vergeten dat de helft van het land bezet is en de islamitische politie in Timboektoe bijvoorbeeld met de hoogste pet zwaait. En dan zou de CEDEAO ook nog militairen naar Bamako sturen om toe te kijken op het goede verloop van de transitie. Nog iets waar de ex-junta tegen is, amper een Malinees die daar voor kan zijn. We zijn er nog niet. Shit.

Ondertussen heb ik weer een weekje lesgegeven, een interim voor een leerkracht Engels op Lycée Liberté, de internationale Franse school, en voelde ik me in een teletijdsmachine. Alles is goed verlopen en iedereen was tevreden maar mijn hele zijn schreeuwde: dit wil ik niet. Ik begrijp hoe verknocht ik ben geraakt aan mijn zelfstandigen bestaan. Ik heb verdomd hard gewerkt de laatste jaren, dat wel, maar voor jezelf voelt dat anders. En de laatste weken geniet ik van een zelfstandigen bestaan zonder klanten. Verdomd relax is dat. En tegelijkertijd wordt hier Afrikaanse geschiedenis geschreven en bevind ik me er midden in. Boeiend, op zijn minst.

Maar facturen moeten betaald, brood moet op de plank. En bovenal wil ik deze fascinerende tijd wel vervolledigen met een interessante activiteit. Vorige week in de klas herinnerde ik me een gevoel dat ik een kleine tien jaar geleden ook in de kunsthumaniora had. Het verlangen om van plaats te wisselen met de leerlingen. Uitgaan. En vragen die opborrelen als: wie ben ik? Wat wil ik? En wat wil ik doen? Alsof je als 17-jarige meer recht zou hebben op deze vragen. Dat is dan bij deze ontkracht, ik geniet momenteel van beide.

********************************

Nog over het filmpje van vorige keer. Dat is Baba met Sira. Baba is geboren in een griot-familie en vol overtuiging en doorzettingsvermogen op weg naar het worden van een groot muzikant. Hij zal live te zien zijn in Slovenië als zijn visum-aanvraag, morgen voor de vierde keer ingeleverd, deze keer wel aanvaard wordt. (Heb een probleem met mijn foto-toestel vandaar mijn toevlucht tot een webfoto.)

prioriteiten

De kinderen volgen terug les en dat is goed nieuws. Ze gaan naar een school die gelieerd is aan de internationale Franse school en volgen dezelfde instructies. Beide etablissementen zijn opnieuw gestart maar met een serieus gedecimeerd aantal leerlingen. Velen zullen het schooljaar in Europa afmaken. Ik heb gewoon een zorg minder.

Wat blijft dan nog over: de politieke situatie in Mali. We hebben sinds gisteren een nieuwe eerste minister, Cheick Modibo Diarra, de eerste en enige Malinese (en West-Afrikaanse?) astronaut, heeft meer in de Verenigde Staten geleefd dan in Mali, directeur van Microsoft Afrika en slechts sinds een jaar deelnemer aan het politieke leven. Hij heeft de eigenlijke macht in handen en de eenheid van Mali bewaren (dus het probleem in het noorden oplossen) en transparante verkiezingen organiseren binnen een afzienbare termijn horen zijn prioriteiten te zijn. Bij de bevolking heerst een afwachtende houding.
Bedenkelijker is het nieuws dat de nacht voordien weer enkele hoge politici uit de nabije omgeving van de oud-president ATT werden opgepakt door de militairen, waar uit blijkt dat deze putchisten nog heel wat in pap te brokken hebben. Een reden voor deze arrestaties werd vooralsnog niet bekend gemaakt maar de internationale gemeenschap en de interim-president zijn er niet blij mee. En dan heb ik nog niets gezegd over het noorden. Wie weet eigenlijk nog wat daar exact aan het gebeuren is of welke stad in handen is van wie momenteel? Overal leest en hoort men over een humanitaire ramp.

In mijn persoonlijke leven wordt dit alles overstegen door de vraag hoe het nu verder moet. Tijd voor plannen en persoonlijke prioriteiten. Ik werd benaderd door een rijke Malinees die samen een project wil opstarten, ik contacteer Belgische kranten en tijdschriften om mijn schrijfsels te publiceren en ik heb straks een afspraak met een interim-kantoor van een Française hier in Bamako.

En misschien volgt er deze week nog een doorslaggevende vergadering betreffende de scheiding. Maar nu ben ik wel heel voorbarig.

madness and decadence in Bamako

En om enig idee te hebben wat ik zoal doe in mijn vrije tijd:

http://www.djennedjenno.blogspot.com    ga naar: April 11

en verder

En toen werd het een hel in het noorden. De MNLA (zie vorig) nam in één weekend de helft van het land in en proclameerde de onafhankelijkheid van de Azawad. De MNLA zijn seculiere Toeareg-rebellen en eigenlijk ook maar een klein percentage van de bevolking in het noorden. Toen kwam Ansar Dine, andere rebellen die niets geven om de onafhankelijkheid maar de sharia in heel Mali willen invoeren, gesteund door AQMI, Al Quaeda in de Magreb. Vandaag las ik dat er weer een andere beweging was opgericht in het noorden, ik ben de tel kwijt geraakt maar lees dat ze met elkaar niet overweg kunnen. Laat het ons hopen.

Een katastroof in het noorden dus.  Abou, onze dierbare plaatselijke gids, vertelde hoe de straten leeg zijn in Timboektoe. Geen markten, geen winkels, geen benzine en veel vernield. De meeste vrouwen en kinderen gevlucht en zij die overbleven bedekt. De sharia heerst er maar ook de onzekerheid, de onduidelijkheid, de angst. In Gao spreekt met van schendingen van de mensenrechten terwijl we in Bamako gebukt gingen onder het embargo van de CEDEAO. Gebukt is een groot woord want net zoals ik vorige keer schreef, bleef het dagelijkse leven voornamelijk zijn gewone gang gaan. Maar de spanning liep op. Alle westerlingen werd aangeraden het land te verlaten en wat doe je dan als je dagelijks verschillende mensen over de vloer of aan de lijn krijgt om afscheid te nemen? Wat me vooral bijblijft van vorige week is hoe besmettelijk paniek is. Hoewel ik me sinds het begin van de staatsgreep op geen enkel moment onveilig heb gevoeld, dat wil ik toch blijven benadrukken, is het de angst van anderen die me op sommige momenten heel zenuwachtig maakte. Gaan of blijven? Neem ik de verantwoordelijkheid om te blijven met 3 kleine kinderen? Maar ik voel niet dat de tijd gekomen is om te gaan. Mijn weerstand om te gaan is eerder in geen woorden te bevatten. Enkelen trachtten me te overhalen en kregen een minder aangename, zeg maar afsnauwende kant van mezelf te zien.

En dan, na twee weken slechts nieuws van her en der in het land, kregen we eind vorige week hoop. De junta ging officieel akkoord om de macht over te dragen en onmiddellijk werd het embargo ingetrokken. Er moet nog véél gebeuren, laat dat duidelijk zijn, maar laat het ook het begin van het einde zijn of beter het begin van het begin. Er is hoop. Er wordt een transitie ingesteld, een eerste minister zal de leiding nemen over het land tot en met de verkiezingen en moge het gepalaver over de keuze van die persoon kort en bondig zijn. Malinezen die met politiek begaan zijn hopen dat deze gebeurtenissen zullen leiden tot een breuk met de oude politieke familie, beginnen met een schone en vooral minder corrupte lei. Eens Bamako iets of wat functioneert, moet het noorden aangepakt worden en dat beter morgenvroeg dan volgende week. En dan verkiezingen. Maar ja, we durven hopen.

Maar we zijn ook realistisch. Geen toerisme voor een tijd. De paasvakantie van de kinderen was 2 weken naar voor geschoven omwille van de onzekere toestand. Ik wacht met grote nieuwsgierigheid of de school weer opent volgende week. Als dat het geval is – waar ik ten zeerste naar uitkijk – dan wordt het echt tijd voor mij om een plan op te stellen.